BEWEGEN

EEN WONDERMEDICIJN


Dat bewegen goed is voor je hart en bloeddruk wist je vast al. Maar het doet veel meer met je lichaam en geest dan je misschien wel dacht. Je krijgt er ook een beter humeur van. En dat is niet alles …

Je longen, je hersenen, je darmen, ... Probeer maar eens een deel van je lichaam te bedenken waar regelmatig bewegen geen positieve invloed op heeft. Dr. Wim Derave, professor bewegings- en sportwetenschap aan de UGent, legt uit. “De mens is gemaakt om te bewegen. Beweging was doorheen onze hele evolutie een inherent onderdeel van ons bestaan. Het was nodig om te overleven, om voedsel te vinden. Veel bewegen was niets speciaals, het was de norm. In feite is een sedentair leven, met veel zitten en weinig bewegen, pas een recent verschijnsel.” Wanneer je beweegt, gebeurt er heel wat in je lichaam. Het zorgt voor een complete work-out waar niet alleen je hele lichaam positieve effecten van ondervindt. Ook je geest vaart er wel bij.

EEN BEETJE BEWEGING HELPT AL

We hebben goed nieuws voor de ‘couch potatoes’ onder ons. Je hoeft niet meteen marathons te lopen om van alle weldaden van beweging te genieten. Een beetje bewegen helpt al heel wat. De grootste verbetering voor je gezondheid zit namelijk in het verschil tussen weinig of niet bewegen en regelmatig een beetje bewegen. Doe je meer, dan is dat mooi meegenomen, al levert het relatief gezien minder gezondheidswinst op. De uitkomst is in elk geval positief.

Dr. Wim Derave somt alle voordelen op:

  • Sterkere spieren en botten. Niet alleen je spieren, ook je botten worden er sterker door. Bewegen gaat op termijn ook botontkalking of osteoporose tegen.
  • Gezond voor hart en bloedvaten. Je hart moet tijdens het sporten harder pompen, waardoor het sterker wordt. Met de leeftijd worden je bloedvaten stijver. Bewegen houdt ze soepeler.
  • Minder last van hoge bloeddruk. Regelmatig bewegen heeft een sterk effect op een hoge bloeddruk. Je kan sporten wanneer je last hebt van een hoge bloeddruk, maar overleg best eerst even met je arts welke sporten je best vermijdt.
  • Minder kans op diabetes. Diabetes type II wordt onder meer uitgelokt door een ongezonde levensstijl met te veel suiker en te weinig beweging. Door te bewegen wordt je lichaam opnieuw gevoeliger voor insuline en kun je de ziekte in sommige gevallen deels terugdraaien. Bij diabetes type I, de aangeboren variant van suikerziekte, is het effect minder spectaculair, maar bewegen kan wel helpen om je suikerspiegel te stabiliseren.
  • Fittere hersenen. Beweging maakt je brein alerter en fitter. Zo letten schoolkinderen beter op als ze eerst kort gesport hebben. Ook volwassenen doen het beter op cognitieve tests na een korte training. Ouderen verbeteren hun geheugen als ze meer gaan bewegen. Ook op langere termijn houdt bewegen je hersenen fit.
  • Een beter humeur. Je simpelweg beter voelen is een van de effecten van beweging die mensen het snelst ervaren. Wie meer beweegt, heeft meer energie en ervaart ook minder depressieve gevoelens.
  • Gezondere darmen. Er zijn ook sterke aanwijzingen dat bewegen helpt om je microbioom, de hele huishouding aan bacteriën en andere microben in je darmen, gezond te houden. En dat heeft dan weer een impact op je hele gezondheid. Maar het onderzoek daarnaar is nog pril.
  • Afvallen. Afvallen is een van de belangrijkste redenen waarom mensen beginnen te sporten. Voeding blijft daarbij de belangrijkste factor. Toch is bewegen een deel van de oplossing tegen overgewicht. Afvallen betekent simpelweg dat je meer energie verbruikt dan je inneemt. Extra energie verbruiken helpt dus. Bovendien verbruiken je spieren ook in rust veel meer energie dan pakweg vetmassa. Dat resulteert in een hoger rustmetabolisme. Dat betekent dat een lichaam met meer spieren ook in rust meer calorieën verbruikt om zichzelf in stand te houden. En dat betekent dan weer dat je minder snel aankomt. En nog een extra bonus: sporten stimuleert de frontale cortex. Dat is het deel van je hersenen waarmee je rationele beslissingen neemt en waar je inhibitie schuilt – je stopknopje, zeg maar. Wie veel beweegt, laat zich dus minder snel verleiden tot irrationele, vaak ongezonde keuzes.
  • Betere vruchtbaarheid. Beweging heeft een positief effect op de vruchtbaarheid van zowel mannen als vrouwen. Al spelen op dat vlak veel factoren mee. En hier geldt: teveel is ook weer niet goed. Vooral bij vrouwen kan topsport een negatief effect hebben, wanneer je vetpercentage te laag wordt.

Dr. Wim Derave, professor bewegings- en sportwetenschap aan de UGent

“De mens is gemaakt om te bewegen. Sedentair leven is pas een recent verschijnsel.”

HOE BEGIN JE ERAAN

Allemaal goed en wel, maar hoe begin je eraan en misschien nog belangrijker: hoe hou je het vol? Dr. Wim Derave geeft enkele tips:

  1. Laat het deel uitmaken van je routine. Doe bijvoorbeeld alle afstanden korter dan 1 kilometer altijd te voet. En als je minder ver moet dan 5 kilometer, neem dan je fiets. Neem voor 1 of 2 verdiepingen altijd de trap in plaats van de lift.
  2. Het gaat hem niet alleen om hoeveel je beweegt, maar ook om hoe lang je ononderbroken stilzit. Sta dus af en toe eens recht en wandel een klein stukje rond. Dat maakt echt een verschil.
  3. Doe iets dat je graag doet. Als je elke keer met veel tegenzin je loopschoenen aantrekt, is lopen misschien niks voor jou. Maar tennis, yoga, voetbal of karate misschien wel.
  4. Zoek een sportbuddy. Misschien interesseert wandelen of voetballen je op zich niet zo hard, maar geniet je wel van afspreken met vrienden. Dan kan bewegen met een vriend of in een groep toch iets worden waar je naar uitkijkt. Doe het coronaproof zolang het nodig is.

BEWEEGADVIES

Wil je meer bewegen? En weet je niet goed hoe eraan te beginnen? Schrijf je dan in voor het OZ beweegadvies (startdatum onder voorbehoud coronamaatregelen).

Check www.oz.be/vitaliteit/beweegadvies voor de laatste updates.