SCHULDGEVOEL

OVER DE OPVOEDING VAN JE KINDEREN


Niet elke dag vers koken, je kinderen op kamp sturen, geen geld voor een nieuwe fiets of het pretpark? Er zijn 101 dingen waarover je je als ouder schuldig kan voelen. Vooral moeders zadelen zichzelf met een schuldgevoel op. “Zo vlug mogelijk aan de kant zetten, dat gevoel”, zegt therapeute Lieve Van Weddingen. “En nagaan wat erachter zit.”

Schuldbesef of schuldgevoel

Transformatiecoach en therapeute Lieve Van Weddingen: “Ik wil eerst wijzen op het verschil tussenschuldbesef en schuldgevoel. Ben je door het rood gereden, dan heb je effectief een fout gemaakt. Dat beseffen is goed. Schuldgevoel is een gevoel dat we onszelf aanpraten vanuit onze normen en overtuigingen. De voedingsbodem voor je schuldgevoel vind je in je opvoeding. Het wordt gestuurd door je gedachten, ideaalbeelden of wat anderen zeggen. Het is een oordeel over jezelf. Meestal is dat schuldgevoel buiten proportie of niet terecht. Je kan ook niet voor alles en iedereen goed doen. En iedereen maakt fouten. Wist je dat schuldgevoel ook een positieve kant heeft? Het kan je ertoe aanzettende juiste keuzes te maken. ”

Wat zit er achter?

Lieve: “Als ik mensen begeleid in mijn praktijk, geef ik hen de raad dat schuldgevoel onmiddellijk aan de kant te zetten. Ik vraag hen na te gaan welk basisgevoel erachter zit: frustratie, verdriet, boosheid of angst? Dan wordt het interessant om met dat basisgevoel aan de slag te gaan. Veel Vlamingen zijn bijvoorbeeld heel perfectionistisch. Dat kan op vele vlakken, zoals: ‘ik moet in de vakantie elke dag iets leuks doen met mijn zoon of dochter’. Of: ‘het is pas in orde als mijn kind nieuwe schoenen draagt op 1 september.’ Als dat niet lukt, zijn we boos op onszelf, voelen we ons gefrustreerd of zijn we bang voor het oordeel van anderen. ”

Vooral moeders worstelen met schuldgevoel

Lieve: “Veel moeders denken meestal dat zij de beste verzorgers zijn van hun kind. Psychologen noemen dit maternal gatekeeping. Moeders stippelen alles uit en willen controle over alles. Ook over de taken van de vader als hij voor de zoon of dochter zorgt. Zo laten zij de vaders amper ruimte om een band op te bouwen met hun dochter of zoon. Het kind heeft beiden nodig: moeder en vader hebben elk hun eigen rol. En beide ouders zijn verantwoordelijk. Weet ook dat geen enkel kind gebaat is met een ouder die er altijd is. Dat leidt tot niet weerbare en overbeschermde kinderen.”

Controle loslaten

Achter een schuldgevoel kan de angst zitten om de controle te verliezen. Lieve: “Controle gaat altijd samen met angst. Als je ergens controle over wil, is dat vanuit een bepaalde angst. Omdat het onmogelijk is om alles onder controle te hebben, kan je de controle over sommige zaken beter loslaten. Ben je bang dat je kind niet voldoende aandacht krijgt, te weinig groentjes eet of minder goede punten scoort op school? Hoe erg is dat? Meestal kan je de zaken zo relativeren. Een tip die ik geef is: vervang het woord schuldig door verantwoordelijk. ‘Ik voel me schuldig omdat ik veel weg ben voor mijn werk’, wordt dan: ‘Ik voel me ervoor verantwoordelijk dat mijn gezin voldoende zorg en aandacht krijgt’. Dat klinkt veel positiever en je kan het op verschillende manieren waarmaken.”

Iets leuks doen voor jezelf

Hoe raak je van af van dat schuldgevoel? Lieve: “Concreet geef ik de raad om meer dingen te doen die jij leuk vindt. Ik zie veel ouders zichzelf wegcijferen. Daardoor raken ze compleet uitgeput. Daarom pleit ik ervoor om eerst goed voor jezelf te zorgen. Denk aan het zuurstofmasker in het vliegtuig: beadem eerst jezelf en redt daarna je kind. Het heeft alles te maken met zelfliefde en mildheid tegenover jezelf. Hoe groot is je potje zelfliefde? Vanaf het moment dat je jezelf voldoende waard vindt, kan je beslissen om bijvoorbeeld elke dinsdag naar de yoga te gaan. Je kan prima afscheid nemen en zeggen: ‘Mama komt terug’. Dat is volstrekt oké. Weet dat je voor een tijdje perfect misbaar bent. ”

"Wist je dat schuldgevoel ook een positieve kant heeft? Het kan je ertoe aanzetten de juiste keuzes te maken."

Lieve Van Weddingen, Coach en therapeute www.lievevanweddingen.be

TIPS VAN DE THERAPEUT

Weg met dat schuldgevoel: doe iets leuks voor jezelf.

1. Begin met kleine stapjes

Ga een uurtje wandelen terwijl je partner of babysit de kinderen in bed stopt. Naar buiten gaan is een goed idee. Want zit je in de zetel, dan hoor je alles en ga je misschien willen ingrijpen. Ga gewoon even naar buiten een luchtje scheppen. Als je terugkomt, slapen de kids. Heerlijk!

2. Overleg met je partner

In een gesprek met je partner kunnen jullie allebei aangeven wat je belangrijk vindt en wat je nodig hebt. Goed als jullie er beide achterstaan.

3. Kies een activiteit die je zelf heel leuk vindt

Zo heb je iets om naar uit te kijken en wil je het graag regelmatig doen. Wordt het wandelen, zwemmen of een cursus volgen? Je kan afspreken met een vriendin, dan kan je ook bijbabbelen of van gedachten wisselen over hoe zij het aanpakt.

K&K JEUGDVAKANTIES: EEN ZOMER VOL AVONTUUR

Paardrijden, waterskiën, zonnen, lasershoot, touwenparcours, paintballen … Deze zomer heeft Kriebels en Kuren voor elk kind wat wils. Voel je niet schuldig en boek een geweldige vakantie voor je kroost.